Przegląd Powszechny

A A A

Czy obecne granice w Europie przetrwają?

Czy obecne granice w Europie przetrwają?

Przegląd Powszechny

Miesięcznik poświęcony sprawom religijnym, kulturalnym i społecznym założony w roku 1884

Spis treści:

Sebastian Duda – Granice w Europie Wschodniej – cywilizacja w sporze z polityką

Jan Kieniewicz – Granice europejskie – trzecie tysiąclecie
Na współczesne przesunięcia granic należy patrzeć z perspektywy tysiąclecia, które dla naszej części świata zaczęło się po kongresie wiedeńskim. Europejskimi są w naszym świecie te granice, przy których okazujemy się zdolni ukształtować pogranicze jako przestrzeń spotkania Innych z Obcymi.

Europejskość niezależna od granic
Rozmawiają Jarosław Hrycak, Oleg Łatyszonek, Henryk Samsonowicz i Łukasz Szurmiński
Kiedy powstała ta wschodnioeuropejska drugorzędność? Jaka jest rola Polski jako kraju granicznego Unii Europejskiej? Czy koncepcja Giedroycia i Mieroszewskiego wciąż jeszcze jest aktualna?

Mykoła Riabczuk – Po przewrocie. Koniec Drugiej Republiki
Janukowyczowi wraz z kliką trzeba oddać hołd za to, że w pełni wykorzystał otrzymaną carte blanche – nie dla wprowadzenia, co zrozumiałe, obiecanych reform, lecz dla wzmocnienia swojej autorytarnej władzy.

Jerzy Kłoczowski – Granica kulturalna tysiącletniej Europy
Współistnienie na geograficznie pojętym kontynencie europejskim dwóch kręgów cywilizacyjnych opartych na chrześcijaństwie okazało się niezwykle trwałe. Mamy do czynienia z najstarszą europejską granicą kulturalną.

Dariusz Kuźmina – Pogranicza wyznań?
Refleksja Jana Kieniewicza nie jest dla mnie całkowicie przekonująca. Postrzeganie formowania się granic głównie przez ekspansję nie jest zasadniczym wyróżnikiem. Inaczej korzenie chrześcijańskie całej Europy, także obszarów wschodnich.

Dk. Bogdan Sadowski – Bóg powiedział raz, dwa razy usłyszałem (Ps 62,12)

Sebastian Duda – Przypadki polskiej formy. Co Polak może wyczytać dziś u Gombrowicza
Główne grzechy polskości skarlałej dotyczą zarówno tych, którzy uznają patriotyczną ortodoksję, jak i tych, którzy skłonni są manifestować obrzydzenie polskością.

Stanisław Ledóchowski – Dziś twój triumf albo…
Najpiękniejsza nasza pieśń narodowa nie pozostawia cienia wątpliwości, oczywiście – zgon. Kiedy 4 października 1944 roku zamilkła powstańcza radiostacja „Błyskawica”, jako ostatnie popłynęły dźwięki „Warszawianki”. Czy mogło być inaczej?

Powstańcy byli pragmatyczni
Z Janem Ołdakowskim, dyrektorem Muzeum Powstania Warszawskiego, rozmawia Krzysztof Ołdakowski SJ
Decyzja o wybuchu powstania była oparta na chłodnej kalkulacji. Można tę decyzję krytykować, dyskutować nad jej sensem, jednak była ona podjęta racjonalnie.

Ambasador zwierząt
Z Józefem Wilkoniem, ilustratorem książek, malarzem i rzeźbiarzem, rozmawia Eliza Leszczyńska-Pieniak
Natura jest piękna, nie chcę jej jednak idealizować, dlatego te moje ryby są zębate, a kot trzyma w pysku ptaka. Chcę przyzwyczajać dzieci do tego, że przyroda jest taka, jaka jest.

Tomasz Jędrzejewski – Miłosz w kraju urodzenia, Miłosz w ojczyźnie
Literackie powroty Czesława Miłosza do Szetejń, na Żmudź, na Litwę
Na gruncie literatury trudno wyzwolić się od polityki. Miłosz nie mógł zadowolić ani Polaków, ani Litwinów. Nawet nie chciał, skoro dla dyplomacji musiałby zaprzeczać samemu sobie.

Jan Tomkowski – Don Kichote na Podolu
Wokół „Opowiadań podolskich” Juliana Wołoszynowskiego
Wprawdzie to Cervantes stworzył „Don Kichota”, ale opowieść o błędnym rycerzu należy do tych nielicznych arcydzieł, które muszą być pisane wciąż od nowa.

Aktor musi umieć pofilozofować
Z Ewą Dałkowską rozmawia Klaudia Iwanicka
Potrzebny jest czas, by spektakl dojrzał, by okazało się na przykład, że tekst Williamsa jednak nie sprawdza się. Kiedy Warlikowski przyniósł Coetzeego, wyratował swój „Koniec”.

Rafał Wojasiński – Bracia
Opowiadanie

Zbigniew Sudolski – Cyprian Norwid w Zakładzie Świętego Kazimierza
Kiedy popatrzymy na listę dokonań poety podczas pobytu w Zakładzie, zdumiewa różnorodność formalna i tematyczna podejmowanych prac. Odizolowanie się Norwida od życia paryskiego nie oznaczało bezczynnego oczekiwania na zgon.

TEATR
Paulina Borek-Ofiara: Ziemia w kształcie piłki
(Teatr Guliwer w Warszawie, „Planeta Football” Mark Zákostelecký; reżyseria – Mark Zákostelecký)

MUZYKA
Agnieszka Lewandowska-Kąkol: Mistrz światowej wiolinistyki
(„Pinchas Zukerman ze swym zespołem po raz pierwszy w Polsce”)

TELEWIZJA
Jan Kłossowicz: Świeczka
(„Która telewizja nie kłamie?”)

KSIĄŻKI
Adriana Szymańska: Portret rodzinny z cieniem
(Tomasz Jastrun, „Jakby nigdy nic”)

Mieczysław Orski: Czułość „nieśmiertelnych”
(Janina Katz, „Opowieści dla Abrama”)

Marek Bernacki: Po prostu poetka
(Dariusz Fedor /red./, „Wisława Szymborska. Album multimedialny”)

Bartosz Wieczorek: Egofania i rewolta wobec Boga
(Krzysztof Dorosz, „Bóg i terror historii”) – może do numeru czerwcowego?

Piotr Pieńkosz: Jestem chory, jestem wyjątkowy
(Daniel Tammet, „Urodziłem się pewnego błękitnego dnia. Pamiętniki nadzwyczajnego umysłu z zespołem Aspergera”)

Jacek Uglik: Jestem, ale już jakoś mniej
(Philip Roth, „Duch wychodzi”)

Anna Grodecka: W pogoni za sensem życia
(Alberto Moravia, „Nuda”)

Jacek Poznański: Chrześcijańska kosmologia
(Olivier Clément, „Boski kosmos. Wybrane zagadnienia z kosmologii”)

Marcin Cielecki: W sercu miasta, w sercu Boga
(Pierre-Marie Delfieux. „Mnich w mieście”)

Artur Wyzina SJ: Śladami papieskiego emisariusza
(Nicholas Jubber, „Tajemnica Prezbitera. Śladami papieskiego emisariusza z Wenecji do Etiopii”)

Partnerzy:

Pisma jezuickie na świecie:

Prawa autorskie © 2009 Przgląd Powszechny. Wszelkie prawa zastrzeżone.